Tang: Polska jest przykładem, jak wzornictwo może zmieniać rzeczywistość

Ilona Kowalska, dyrektor generalny w Ministerstwie Rozwoju i Technologii zaznaczyła w swoim przemówieniu, że wzornictwo to nie tylko wygląd, ale także sposób, w jaki przedsiębiorca buduje swoją tożsamość oraz w jaki sposób wyróżnia się na rynku i konkuruje o uwagę klientów. - Dlatego powinno być traktowane nie tylko jako dodatek do tego produktu, ale też jako decyzja biznesowa. Z tą decyzją musi iść w parze ochrona — powiedziała.

Podkreśliła, że Ministerstwu Rozwoju i Technologii zależy na tym, aby polskie przedsiębiorstwa mogły wykorzystywać potencjał wzornictwa, co wymaga nie tylko kreatywności, ale również wiedzy o ochronie własności przemysłowej, odpowiedniego wsparcia oraz współpracy między twórcami, biznesem i instytucjami publicznymi.

Dr hab. Ewa Skrzydło-Tefelska, prezes Urzędu Patentowego RP wskazała, że wzornictwo przemysłowe zajmuje się projektowaniem wyglądu, funkcji i konstrukcji przedmiotów. Tytuł spotkania - „Siła wzornictwa: Strategia. Tożsamość. Ochrona.” - odnosi się według niej do trzech perspektyw, z których warto spojrzeć na współczesne wzornictwo. Jak mówiła, wszystkie prowadzą do wspólnego zagadnienia: Jak sprawić, aby wytwory ludzkiej kreatywności nie tylko powstawały, ale także zachowywały swoją wartość mimo zmieniających się warunków gospodarczych?

- Projektant szuka nowych form. Mają one odpowiadać na potrzeby odbiorcy i być atrakcyjne wizualnie. Przedsiębiorca dostrzega w nich szansę na rozwój produktu i na budowanie swojej pozycji na rynku - mówiła. Jej zdaniem zadaniem systemu ochrony własności przemysłowej jest zapewnienie odpowiednich instrumentów prawnych, takich, które pozwolą uzyskiwać prawa wyłączne, a także umożliwiać skuteczną ochronę, która sprzyja uczciwej konkurencji i przejrzystości obrotu gospodarczego, buduje zaufanie między uczestnikami rynku. 

Przypomniała, że unijny system ochrony wzorów przemysłowych przeszedł ostatnio reformę, przyjmując pakiet nowych regulacji uwzględniających rozwój technologii cyfrowych i nowe sposoby projektowania.

Wskazała, że Urząd Patentowy RP pracuje nad nową ustawą o prawie i własności przemysłowej, która ma zapewnić bardziej przejrzyste i funkcjonalne ramy prawne. - Chcemy w ten sposób zwiększyć dostępność i efektywność systemu ochrony także w zakresie wzorów przemysłowych — powiedziała. Dla ochrony wzorów przemysłowych dostępne są również międzynarodowe instrumenty, które według Skrzydło-Tefelskiej wraz z krajowymi i unijnymi wzajemnie się uzupełniają.

Podkreśliła, że eksperci zaprezentują podczas konferencji jeszcze jeden wymiar polskiego wzornictwa, poza nowymi technologiami i cyfrowymi formami projektowania, a mianowicie dziedzictwo — tradycje rzemieślnicze i tożsamość miejsc, w których powstają wyroby. 

Daren Tang, dyrektor generalny Światowej Organizacji Własności Intelektualnej (WIPO) wspomniał, że w ostatnich latach Polska ugruntowała swoją pozycję jako ważny uczestnik międzynarodowej sceny wzornictwa. Przypomniał, że w 2025 roku zajęła trzecie miejsce wśród państw członkowskich Unii Europejskiej pod względem liczby zgłoszeń wzorów. Według niego Polska jest doskonałym przykładem tego, jak wzornictwo może zmieniać rzeczywistość.

- W całej Unii Europejskiej branże intensywnie wykorzystujące wzornictwo odpowiadają za 60 proc. PKB i zapewniają zatrudnienie niemal 27 milionom osób. Przedsiębiorstwa posiadające prawa do wzorów przemysłowych osiągają o 30 proc. wyższe przychody w przeliczeniu na pracownika i wypłacają wynagrodzenia wyższe o 25 proc. Mimo to ochrona wzornictwa wciąż zbyt często traktowana jest jako kwestia drugorzędna, zarówno przez projektantów i przedsiębiorców, jak i niekiedy przez środowisko zajmujące się własnością intelektualną. Takie podejście hamuje rozwój, a właśnie w zmianie tego sposobu myślenia tkwi ogromny potencjał wzrostu. Aby go wykorzystać, system ochrony musi ewoluować wraz z nowymi technologiami i zmieniającymi się zachowaniami konsumentów, które szybko przekształcają świat wzornictwa — mówił.

Aneta Stuleblak, zastępca prezesa Urzędu Patentowego RP, w swoim wystąpieniu podkreśliła, że siła wzornictwa polega na łączeniu tradycji z nowoczesnością, kreatywności z technologią oraz kultury z gospodarką, co przyczynia się do wzrostu konkurencyjności polskich firm i wzmacniania ich pozycji na rynkach międzynarodowych.

Konferencja „Siła wzornictwa: Strategia. Tożsamość. Ochrona” odbywa się w dniach 22-23 października w siedzibie Ministerstwa Rozwoju i Technologii w Warszawie. Ma formę forum eksperckiej debaty. Uczestnicy paneli dyskusyjnych dzielą się wiedzą i doświadczeniami dotyczącymi roli wzornictwa w gospodarce oraz prawnych i praktycznych aspektów ochrony wzorów przemysłowych. W konferencji biorą udział projektanci, twórcy, przedsiębiorcy, przedstawiciele środowiska naukowego i akademickiego oraz administracji publicznej zarówno z Polski, jak i zagranicy.

Współorganizatorami wydarzenia są Światowa Organizacja Własności Intelektualnej (WIPO) oraz Urząd Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (EUIPO).

Polska Agencja Prasowa jest patronem medialnym wydarzenia. (PAP)

zzp/ aszw/