W Światowy Dzień Zdrowia Psychicznego nie omijajmy osób w kryzysie

Światowy Dzień Zdrowia Psychicznego został ustanowiony w 1992 r. z inicjatywy Światowej Federacji Zdrowia Psychicznego. Jego celem jest zwiększanie świadomości problemów związanych ze zdrowiem psychicznym i mobilizowanie działań na rzecz osób potrzebujących wsparcia.

W przygotowanych publikacjach PAP przygląda się m.in. kondycji psychicznej policjantów. Codzienny kontakt z agresją, przemocą i ludzkim cierpieniem, a także odpowiedzialność za decyzje podejmowane w kilka sekund sprawiają, że pytanie o odporność funkcjonariuszy jest również pytaniem o warunki ich służby i dostęp do pomocy.

– Odporność psychiczną trzeba budować, zanim pojawi się kryzys – powiedział PAP psychiatra dr Jerzy Pobocha.

W rozmowie wyjaśnił, z jakimi obciążeniami mierzą się młodzi policjanci i dlaczego mundur nie chroni przed kryzysem.

O tym, jak wspierać funkcjonariuszy przez cały okres służby, PAP rozmawiała także z Izabelą Solarską-Szankin, naczelnik Wydziału Psychologów Policyjnych w Komendzie Głównej Policji. Ekspertka podkreśliła, że wrażliwość i empatia są potrzebne w pracy policjanta, a skuteczność wymaga stabilności emocjonalnej, zdrowia i wsparcia ze strony organizacji. Opowiedziała również o obawach, które powstrzymują część funkcjonariuszy przed wizytą u psychologa.

– Płacz nie odbiera policjantowi siły – czasem pozwala mu ją odzyskać – podkreśliła.

Kolejna publikacja dotyczy rozmowy z osobą w kryzysie samobójczym. Suicydolog dr Halszka Witkowska wyjaśniła, dlaczego nie należy bać się bezpośredniego pytania o myśli samobójcze.

– Pytanie o myśli samobójcze nie podsuwa człowiekowi pomysłu na odebranie sobie życia. Może natomiast otworzyć go na rozmowę i skłonić do szukania pomocy – powiedziała PAP.

Jak prowadzić taką rozmowę, pokazuje interaktywny film „Siła relacji”, przygotowany przez fundację Życie Warte Jest Rozmowy. Widz wybiera reakcje bohaterów i może zobaczyć, jakie konsekwencje mają ich słowa i zachowania.

PAP opublikuje także materiał o obciążeniach osób opiekujących się bliskimi chorującymi psychicznie. Psychiatra dr Michał Opielka, kierownik Centrum Zdrowia Psychicznego Szpitala Specjalistycznego w Chorzowie, zwrócił uwagę, że opiekunowie często reorganizują całe życie wokół potrzeb chorego, odkładając własne zdrowie na dalszy plan. Przewlekły stres może prowadzić m.in. do zaburzeń lękowych, depresji i problemów ze snem.

Dr Opielka porównał długotrwałą opiekę do maratonu, w którym trzeba rozłożyć siły. Podkreślił, że opiekunowie także potrzebują pomocy, a wsparcia mogą szukać w centrach zdrowia psychicznego oraz grupach dla osób opiekujących się bliskimi.

– Tak jak ratownik sam musi być bezpieczny, aby być w stanie ratować drugą osobę, tak samo jest w przypadku opiekunów – zaznaczył.

Przedstawimy również dane NFZ o korzystaniu z porad psychiatrów w publicznej ochronie zdrowia. Od stycznia do lipca 2026 r. skorzystało z nich 1,78 mln dzieci i dorosłych – o prawie 4 proc. więcej niż w tym samym okresie rok wcześniej. Najczęstsze rozpoznania dotyczyły zaburzeń nerwicowych i nastroju. Z powodu zaburzeń nerwicowych, obejmujących m.in. zaburzenia lękowe i reakcje na stres, leczyło się 600 tys. osób, wobec 572,3 tys. rok wcześniej. Oznacza to wzrost o prawie 5 proc.

Materiały przygotowane przez PAP pokazują, jak ważne jest dostrzeżenie człowieka za mundurem, stanowiskiem czy deklaracją, że „wszystko jest w porządku”. Przypominają również, że wsparcia potrzebują ci, którzy na co dzień pomagają innym. Eksperci mówią o pomocy, która powinna być dostępna, zanim kryzys odbierze człowiekowi zdolność samodzielnego poradzenia sobie z trudnościami.

Mira Suchodolska (PAP)

mir/