Akt nadania tytułu odebrał w imieniu środowiska wojskowego generał brygady Marcin Dusza - dowódca 21. Brygady Strzelców Podhalańskich im gen. Boruty-Spiechowicza. W uroczystości uczestniczyli przedstawiciele władz samorządowych, wojska, duchowieństwa, organizacji społecznych oraz mieszkańcy miasta.

Burmistrz Zakopanego Łukasz Filipowicz podkreślił, że gen. Boruta-Spiechowicz pozostaje jedną z najważniejszych postaci związanych z historią miasta i regionu. Przypomniał, że po osiedleniu się pod Tatrami generał angażował się w działalność kombatancką, troszczył się o swoich dawnych żołnierzy oraz dbał o miejsca pamięci narodowej. Jak zaznaczył, „jego życiorys jest świadectwem służby Polsce i symbolem patriotyzmu zakorzenionego zarówno w tradycji legionowej, jak i podhalańskiej”. Burmistrz zwrócił także uwagę, że zgodnie ze swoją wolą generał został pochowany w legionowej kwaterze na Nowym Cmentarzu w Zakopanem, obok żołnierzy, z którymi był związany.

Laudację wygłosił były burmistrz Zakopanego i były starosta tatrzański Piotr Bąk. Przedstawił drogę życiową generała, wskazując, że „jego losy odzwierciedlają najważniejsze wydarzenia polskiej historii XX wieku – od Legionów Polskich, przez walki o granice odrodzonego państwa, kampanię 1939 roku i działalność w Polskich Siłach Zbrojnych na Zachodzie, po zaangażowanie w opozycję demokratyczną i ruch Solidarności”.

Bąk przypomniał, że Boruta-Spiechowicz służył w II Brygadzie Legionów Polskich, uczestniczył m.in. w walkach pod Rokitną, bronił Lwowa podczas konfliktu polsko-ukraińskiego i dowodził 4. Pułkiem Strzelców Podhalańskich w wojnie polsko-bolszewickiej. Za zasługi bojowe został odznaczony Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari. W okresie międzywojennym kontynuował służbę wojskową, a w 1936 r. otrzymał stopień generała brygady.

Po agresji Związku Sowieckiego na Polskę został aresztowany przez NKWD i był więziony w kilku sowieckich więzieniach. Po zawarciu układu Sikorski-Majski współorganizował Armię Polską w ZSRR, dowodząc 5. Dywizją Piechoty, a następnie objął dowództwo I Korpusu Pancerno-Motorowego w Szkocji.

Jak podkreślał Piotr Bąk, po powrocie do kraju generał nie odnalazł się w realiach Polski Ludowej, jednak nie wycofał się z działalności publicznej. Po przeprowadzce do Zakopanego w 1964 r. poświęcił się pracy na rzecz środowisk kombatanckich oraz pielęgnowaniu pamięci o żołnierzach walczących o niepodległość. Był jednym z organizatorów niezależnego ruchu kombatanckiego, współtworzył Ruch Obrony Praw Człowieka i Obywatela oraz należał do grona sygnatariuszy protestu przeciw zmianom w konstytucji PRL wzmacniającym zależność państwa od Związku Radzieckiego.

Jak wskazał Bąk, Boruta-Spiechowicz był jedynym generałem Wojska Polskiego, który aktywnie uczestniczył zarówno w zbrojnej walce o odzyskanie niepodległości w latach 1914–1918, jak i w pokojowym ruchu prowadzącym do odzyskania wolności przez Polskę u schyłku PRL. Laudator wspominał również osobiste spotkania z generałem, określając go jako „autorytet dla kolejnych pokoleń mieszkańców Podhala, harcerzy i działaczy niepodległościowych”.

Po przyjęciu uchwały żołnierze 21. Brygady Strzelców Podhalańskich oddali salwę honorową.

Gen. bryg. Mieczysław Boruta-Spiechowicz zmarł 13 października 1985 r. w Zakopanem. Spoczywa w legionowej kwaterze Nowego Cmentarza.

Honorowe obywatelstwo przyznawane jest w Zakopanem od 125 lat. Wśród dotychczas wyróżnionych tym zaszczytnym tytułem jest już 36 osób, a są to między innymi: prezydent Ignacy Mościcki, ostatni prezydent RP na uchodźctwie Ryszard Kaczorowski, marszałek Józef Piłsudski, Kornel Makuszyński, Kazimierz Przerwa-Tetmajer, Stanisław Witkiewicz, hrabia Władysław Zamoyski, kompozytor Henryk Mikołaj Górecki, narciarka Barbara Grocholska-Kurkowiak i skoczek Adam Małysz.(PAP)

szb/ aszw/