Artykuł na ten temat ukazał się w czasopiśmie „American Journal of Preventive Medicine”.
Naukowcy z University of Southern California w Los Angeles na 645 parach matka-dziecko sprawdzali, czy jakość snu ciężarnych może mieć związek z późniejszym tempem wzrostu ich dzieci. Sen matek oceniali za pomocą kwestionariuszy uwzględniających problemy z zasypianiem, wybudzanie się w nocy i trudności z ponownym zaśnięciem. Wzrost i masę ciała dzieci mierzono zaś podczas wizyt kontrolnych lub pozyskiwano z dokumentacji medycznej.
Okazało się, że dzieci pań zgłaszających najgorszą jakość snu miały przez pierwszych sześć miesięcy życia niższą masę ciała, jednak później sytuacja się odwracała i zaczynały ważyć wyraźnie więcej. Tuż po ukończeniu roku było to średnio o 346,7 g więcej, a w wieku 17 miesięcy - nawet 751,5 g.
Związek był mocniejszy u chłopców oraz dzieci urodzonych o czasie.
Jak podkreślili autorzy, choć wyniki nie dowodzą, że słaby sen ciężarnej bezpośrednio prowadzi do wyższej masy ciała u dziecka, wskazują, że między tymi zjawiskami istnieje związek.
Ich zdaniem może to wynikać z faktu, że niedobór snu wpływa na metabolizm kobiety, m.in. na gospodarkę tłuszczową, nasilenie stanu zapalnego i reakcję organizmu na stres, a przez to także na rozwijający się płód.
- Nasze badanie przemawia za poglądem, że czynniki działające w krytycznych momentach ciąży mogą programować późniejsze zdrowie potomstwa - powiedziała prof. Carrie V. Breton, jedna z autorek publikacji.
Autorzy zwrócili też uwagę, że w czasie ciąży wiele kobiet ma problemy ze snem, a nie zawsze są one odpowiednio rozpoznawane. W ich ocenie powinien być to jeden z elementów rutynowej opieki prenatalnej. Liczne dowody potwierdzają bowiem, że zaburzenia snu wiążą się z różnymi schorzeniami, w tym z cukrzycą, otyłością i chorobami układu krążenia. Badania z udziałem zwierząt sugerują również, że jakość spania w ciąży może wpływać na ryzyko otyłości u potomstwa.
Wiadomo też, że szybki przyrost masy ciała w okresie niemowlęcym jest czynnikiem ryzyka otyłości w późniejszym życiu. Tymczasem w 2022 r. ponad 390 mln dzieci i młodzieży miało nadwagę, w tym ponad 160 mln żyło z otyłością. Od 1990 r. odsetek młodych osób z tym problemem wzrósł z 2 do 8 proc.
Katarzyna Czechowicz (PAP)
kap/ zan/
