O to, czy diety wypłacane członkom obwodowych komisji wyborczych, którzy będą pracować przy wyborach prezydenckich, będą miały wpływ na ocenę prawa do świadczeń społecznych pytała w interpelacji posłanka Marta Stożek. Jak wskazała wiceministra Katarzyna Nowakowska w przypadku świadczeń rodzinnych będzie to zależało od indywidualnego rozpatrzenia sprawy. 

„Ustalenie, czy dane środki pieniężne – w indywidualnej sprawie dotyczącej prawa do świadczeń rodzinnych oraz świadczeń z funduszu alimentacyjnego – są dochodem w rozumieniu przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz czy okoliczności ich uzyskania bądź utraty mogą być uznane za odpowiadające utracie/uzyskaniu dochodu, należy do organu właściwego, tj. wójta (burmistrza, prezydenta miasta) albo upoważnionego kierownika/pracownika ośrodka pomocy społecznej lub innej jednostki organizacyjnej gminy, właściwej ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie” – wyjaśniła Nowakowska.

Zaznaczyła, że w świetle obowiązujących przepisów do dochodu rodziny lub osoby ubiegającej się o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych oraz świadczeń z funduszu alimentacyjnego, których przyznanie zależne jest od spełnienia kryterium dochodowego, wliczane są dochody wymienione w art. 3 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych, osiągnięte przez członków rodziny w roku kalendarzowym poprzedzającym okres świadczeniowy. Oznacza to, że należy uwzględnić również „kwoty diet nieopodatkowane podatkiem dochodowym od osób fizycznych, otrzymywane przez osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych i obywatelskich”.

Jak wskazano w odpowiedzi na interpelację, w ustawie o pomocy społecznej jednoznacznie określono zasadę uwzględniania wszystkich dochodów, bez względu na ich pochodzenie, wprowadzając tylko nieliczne wyjątki określone w art. 8 ust. 3 i 4 oraz 4a. To znaczy, że każdy rodzaj dochodu niewymieniony wprost w tych regulacjach należy wliczyć do dochodu osoby pobierającej lub ubiegającej się o świadczenie z pomocy społecznej.

„Wskazać należy, że dieta wypłacana członkowi obwodowej komisji wyborczej nie została wyłączona z dochodu i z tego względu jest uwzględniana w dochodzie osoby pobierającej lub ubiegającej się o świadczenie z pomocy społecznej, a zatem jej uwzględnienie przy wyliczaniu dochodu należy uznać za prawidłowe” – zaznaczyła Nowakowska. 

Zgodnie z obowiązującymi przepisami prawo do świadczenia pieniężnego z pomocy społecznej uzależnione jest od spełnienia kryteriów dochodowych. Od 1 stycznia 2025 r. kryteria dochodowe w pomocy społecznej wynoszą dla osoby samotnie gospodarującej 1010 zł, a dla osoby w rodzinie 823 zł. Natomiast w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobom i rodzinom, których dochody przekraczają ustawowe kryteria, można przyznać pomoc finansową w formie bezzwrotnego specjalnego zasiłku celowego lub pod postacią innych świadczeń na zasadach zwrotnych. 

Jak wskazał resort, świadczenia z pomocy społecznej są udzielane na wniosek osoby zainteresowanej, jej przedstawiciela ustawowego albo innej osoby, za zgodą osoby zainteresowanej lub jej przedstawiciela ustawowego. Mogą być również przyznane z urzędu. W każdym przypadku o tym, czy dana osoba lub rodzina kwalifikuje się do otrzymania świadczeń z pomocy społecznej, a także o ich ewentualnym zakresie i formie, decyduje kierownik ośrodka pomocy społecznej po zbadaniu sytuacji przez pracownika socjalnego w drodze rodzinnego wywiadu środowiskowego, który przeprowadza się w miejscu ich zamieszkania lub pobytu. Przyznanie świadczeń następuje w formie decyzji administracyjnej. Od decyzji dyrektora OPS przysługuje prawo wniesienia odwołania do samorządowego kolegium odwoławczego w ciągu 14 dni od daty doręczenia decyzji.

mr/