Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w wyroku w 20 marca (II SA/Ol 98/25) stwierdził  nieważność uchwały o wyrażeniu zgody na rozwiązanie z radną umowy o pracę za wypowiedzeniem. Według sądu radni odmawiając zgody na zwolnienie radnej nie zbadali, czy powodem rozwiązania umowy było sprawowanie przez nią mandatu. 

„Podkreślić należy, że nie jest rolą rady powiatu ocenianie zasadności rozwiązania stosunku pracy z radną w ogóle, ale jedynie ustalenie, czy podstawą ku temu są zdarzenia związane z wykonywaniem przez radnego mandatu” – wskazano w uzasadnieniu do wyroku. 

Według WSA stanowisko rady zostało oparte na błędnym założeniu, że rada powiatu powinna zbadać zasadność rozwiązania stosunku pracy z radnym, „podczas gdy jest to rola sądu pracy, a rada powiatu może odmówić zgody tylko, gdy stwierdzi, że rozwiązanie stosunku pracy ma związek ze sprawowaniem mandatu radnego”.

Sąd wskazał też, że uchwała wydawana na podstawie art. 22 ust. 2 ustawy o samorządzie powiatowym wymaga dołączenia starannego i wyczerpującego uzasadnienia stanowiska, które musi uwzględniać m.in. ocenę okoliczności podanych przez pracodawcę. W uzasadnieniu radni powinni się też odnieść do oświadczenie radnego, a także powszechnie znanych w danej sprawie faktów. 

„Skoro motywy wniosku muszą zostać przez radę powiatu szczegółowo zbadane, to uzasadnienie nie może abstrahować od motywów podanych przez pracodawcę i stanowiska radnego” – wyjaśniono w uzasadnieniu.

Według sądu uzasadnienie takiej uchwały powinno przybrać formę pisemną i zostać doręczone uprawnionemu wraz rozstrzygnięciem rady.

„Uzasadnienie, co podkreślić należy, pełni funkcję informacyjną oraz kontrolną. Jest konieczne do ustalenia jakie były konkretnie podstawy faktyczne i prawne rozumowania, które doprowadziło organ do podjęcia w sprawie określonego rozstrzygnięcie i aby możliwe było dokonanie kontroli tego rozumowania” – wyjaśnił WSA.

W uzasadnieniu orzeczenia, WSA w Olsztynie powołał się na orzecznictwo sądów administracyjnych, które podejmowały decyzję w oparciu o tożsame unormowanie prawne zawarte w art. 25 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym, zgodnie z którym przepis art. 22 ust. 2 ustawy o samorządzie powiatowym powinien być wykładany w ten sposób, że rada powiatu nie może odmówić zgody na rozwiązanie stosunku pracy z radnym, jeżeli podstawą rozwiązania tego stosunku nie są zdarzenia związane z wykonywaniem przez radnego mandatu (wyrok NSA: z 24 października 2018 r., sygn. akt II OSK 2532/17; z 30 lipca 2019 r., sygn. akt II OSK 1714/18 i powołane w nich orzeczenia oraz wyrok WSA w Olsztynie z 27 lutego 2020 r., sygn. akt II SA/Ol 1114/19, publ. w CBOSA). 

„W powołanym wyroku z 24 października 2018 r. Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnił, że zdania drugiego, zawartego w art. 22 ust. 2 u.s.p., nie należy odczytywać w ten sposób, że w sytuacji opisanej w tym zdaniu rada ma obowiązek odmówić zgody na rozwiązanie stosunku pracy, zaś w innych przypadkach jest to pozostawione jej uznaniu. Prowadziłoby to do nieuzasadnionego uprzywilejowania radnych kosztem ich pracodawców, gdyż rada mogłaby odmówić zgody na rozwiązanie z radnym stosunku pracy, gdy to rozwiązanie nie ma żadnego związku z wykonywaniem przez pracownika mandatu radnego. Uprzywilejowanie radnych w zakresie możliwości rozwiązania z nimi stosunku pracy jest uzasadnione jedynie wtedy, gdy to rozwiązanie ma związek ze sprawowaniem mandatu radnego.” – wskazano w uzasadnieniu. 

Według Naczelnego Sądu Administracyjnego radny, jak każdy inny pracownik, może wykazywać przed sądem pracy, że powody rozwiązania z nim stosunku pracy, niezwiązane z wykonywanym mandatem radnego, są niezgodne z prawem i nieuzasadnione. „Tym samym nie ma żadnych powodów, aby rada wkraczała w kompetencje sądu pracy i oceniała zasadność przyczyn rozwiązania stosunku pracy z radnym, z wyłączeniem jedynie sytuacji, gdy ma to związek z oceną, czy rzeczywista przyczyna rozwiązania stosunku pracy nie jest jednak związana z wykonywaniem mandatu radnego”. 

mr/