„Chcemy 5D – razem dla ustawy o Radach kobiet” – pod tym hasłem we wtorek, 4 marca w Sejmie odbyła się konferencja inaugurująca proces 30-dniowych konsultacji społecznych. Przedstawiony został projekt ustawy o zmianie ustawy o samorządzie gminnym oraz niektórych innych ustaw. 

Po okresie konsultacji projekt nowych przepisów trafi do Sejmu a następnie do Senatu. 
Zrzeszone w Radach kobiety domagają się, by do ustawy wpisać art. 5d określający formalne funkcjonowanie Rad kobiet w gminach i miastach. 

„Pomysł zmian legislacyjnych w tym zakresie pojawił się pod koniec 2019 roku, kiedy w przestrzeni prawnej zaczęły się pojawiać negatywne rozstrzygnięcia nadzorcze wojewodów, które uchylały zarządzenia burmistrzów miast o powołaniu rad kobiet. W 2022 roku powołano z kolei prezydium Rad kobiet skupiające rady z całego kraju. Przez najbliższe dwa tygodnie prezydium będzie się spotykało i dokonywało rewizji zapisów w projekcie” – mówi posłanka Sylwia Bielawska 

Kobiety nie kryją, jak istotny jest dla nich projekt zmian legislacyjnych. 

„Pełniłam funkcję wiceprezydenta miasta Wałbrzycha. W naszym mieście również działała Rada kobiet i jest to organ niezwykle potrzebny, zwłaszcza w sytuacjach pewnych niedociągnięć w funkcjonowaniu miasta w zakresie podejmowanych działań np. z zakresu przeciwdziałania przemocy, nierówności, pomocy psychologicznej dla mieszkańców. Rady kobiet podejmują wiele działań o charakterze społecznym, prowadzą akcje edukacyjne czy pomocowe” – argumentuje posłanka Bielawska 

Rady kobiet zwracają również uwagę na niesprawiedliwe traktowanie ich, jeśli chodzi o przepisy.

„W ustawie o samorządzie gminnym jest tzw. art. 5b, który mówi o sposobie powoływania i funkcjonowania młodzieżowych rad gminy. Jest też art. 5c, który mówi o sposobie powoływania rad seniorów. Natomiast formalne powoływanie Rad kobiet nie jest uregulowane”- zaznacza Hanna Kułakowska-Michalak, zastępczyni burmistrza Piaseczna

„Oddolny ruch kobiet rozwija się bardzo prężnie. Jeśli w danym samorządzie wójt, burmistrz czy prezydent miasta będzie przychylny powołaniu rady kobiet to może ona powstać. Ale w niektórych miejscach nie ma takiej zgody. Dodanie artykułu 5d będzie usankcjonowaniem tego, nad tym kobiety pracują od wielu lat” – dodaje Kułakowska-Michalak

Wpisanie Rad kobiet do ustawy o samorządzie gminnym pozwoli również na ich finansowanie. Aktualnie rady działają wyłącznie pro bono. 

„Rada kobiet to grupa znakomitych ekspertek. Przekrój ich doświadczenia zawodowego jest naprawdę szeroki. W radzie widać jak w soczewce problemy, z którymi kobiety borykają się na co dzień. Współpracując z samorządami rady kobiet mają też wpływ na parytety” – mówi Marlena Siok, przewodnicząca łomżyńskiej Rady kobiet. 

Kobiety zrzeszające się w radach podkreślają niepewność funkcjonowania swojej organizacji. Jak zaznaczają, przy obecnych przepisach, wójt lub burmistrz może w każdej chwili odwołać radę rozporządzeniem. 

Pierwsza rada kobiet powstała w 2010 roku we Wrocławiu. Od 4 lat odbywają się Ogólnopolskie Fora Rad Kobiet. 

W 2020 roku Rady kobiet przedstawiły rekomendacje przekazane do Związku Miast Polskich o powołanie komisji ds. praw człowieka i równego traktowania. W ich zakresie znalazła się również rekomendacja wpisania Rad kobiet do tekstu ustawy. 

mo/