Planowane zmiany w ustawie Karta Nauczyciela były jednym z punktów obrad środowego zespołu ds. edukacji Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego. Przybliżyła je Elżbieta Wysokińska z departamentu współpracy z samorządem terytorialnym w MEN. 

Wysokińska wyjaśniła, że nowe rozwiązania są przygotowywane w ramach prac zespołu ds. pragmatyki zawodowej nauczycieli. 

„Trwają pilne prace nad przygotowaniem projektu ustawy. Termin jej wejścia w życie jest uzależniony od procesu legislacyjnego, ale jesteśmy zdeterminowani, by pewne przepisy mogły wejść w życie już od września tego roku” – mówiła Elżbieta Wysokińska podczas posiedzenia zespołu. 

Wśród zaproponowanych zmian w Karcie Nauczyciela znalazły się: 

- zrównanie uprawnień nauczycieli w zakresie nagrody jubileuszowej z uprawnieniami jakie w tym zakresie przysługują pracownikom samorządowym. Obecnie nauczyciele po 40 latach pracy otrzymują nagrodę w wysokości 250 proc. miesięcznego wynagrodzenia. Po zmianach nagroda wynosiłaby 300 proc. wynagrodzenia. Proponowana jest też – analogicznie do pracowników samorządowych – nagroda po 45 latach pracy wynoząca 400 proc. wynagrodzenia miesięcznego, 

- ujednolicenie rozwiązań – również tak jak w przypadku pracowników samorządowych – odnoszących się do odprawy w związku z przejściem na emeryturę, rentę czy niezdolności do pracy. Po 10 latach pracy nauczyciel byłby uprawniony do dwumiesięcznej odprawy, po 15 latach pracy do trzymiesięcznej odprawy a po 20 latach do sześciomiesięcznej odprawy,

- rozszerzenie grupy nauczycieli uprawnionej do nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego. Obecnie jeszcze nie wszystkie grupy nauczycieli są objęte tym świadczeniem,

- propozycja wydłużenia uprawnienia nauczycieli do nauczycielskich świadczeń kompensacyjnych. Według obowiązujących przepisów uprawnienia do świadczenia można nabyć do 2032 roku. Nowa propozycja wydłużyłaby obowiązywanie terminu do 2042 roku, 

- ujednolicenie tygodniowego obowiązkowego wymiaru godzin zajęć nauczycieli praktycznej nauki zawodu z nauczycielami teoretycznej nauki. Nauczycieli tych będzie też obowiązywało pensum w wymiarze 18 godzin tygodniowo, 

- uregulowanie w ustawie Karta Nauczyciela kwestii ochrony przedemerytalnej nauczycieli. Chodzi o ujednolicenie ochrony dla nauczycieli zatrudnionych na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony i tych zatrudnionych na podstawie mianowania. Obecnie w przypadku umowy o pracę na czas nieokreślony zasady te regulują przepisy kodeksu pracy, natomiast przepisy nie mają zastosowania wobec nauczycieli zatrudnionych na podstawie mianowania, 

- zmiany w zakresie zatrudniania nauczycieli. To odpowiedź na postulat, aby nauczyciele zaczynający pracę w szkole byli zatrudniani na jeden rok szkolny a nie tak jak obecnie na dwa lata szkolne. Po tym okresie byłaby możliwość zatrudnienia nauczyciela na umowę o pracę na czas nieokreślony. Ta zmiana wiąże się z koniecznością dokonania zmian w zakresie oceniania nauczyciela, 

- wzmocniona ma zostać rola mentora w procesie awansu zawodowego. Mentor będzie wchodził w skład komisji w obecności której nauczyciel odbywający przygotowanie do zawodu prowadzi zajęcia. Zostaną też doprecyzowane obowiązki mentora w procesie awansu, 

- uregulowanie przypadków, w których nauczyciel zachowuje albo traci prawo do wynagrodzenia za przydzielone ale nie zrealizowane godziny ponadwymiarowe oraz określenie sposobu ustalania liczby godzin w tych tygodniach w których przypadają dni usprawiedliwionej nieobecności nauczyciela, dni ustawowo wolne od pracy oraz w tygodniach, w których zajęcia rozpoczynają się lub kończą w środku tygodnia,

- propozycja wyeliminowania przypadków przydzielania nauczycielom doraźnych zastępstw za nieobecnych nauczycieli w czasie, w którym ci nauczyciele powinni realizować zadania wynikające z  obowiązującego ich pensum,

- umożliwienie nauczycielom, którym do nabycia prawa do emerytury brakuje mnij niż rok, skorzystania z urlopu dla poratowania zdrowia na leczenie uzdrowiskowe lub rehabilitację uzdrowiskową, 

- doprecyzowanie przepisów w zakresie ustalania środków na nagrody dla nauczycieli za ich osiągnięcia dydaktyczno-wychowawcze, 

- doprecyzowanie przepisów tak, aby nie było możliwe przekazywanie przez wojewodów kuratorom oświaty zadań w zakresie odpowiedzialności dyscyplinarnej nauczycieli, 

- we współpracy z PIP pojawiła się propozycja zmiany przesłanki przydzielania nauczycielowi godzin ponadwymiarowych. Obecnie ta przesłanka odnosi się do programu nauczania choć nie wszyscy nauczyciele realizują program nauczania. W praktyce na tym tle pojawiają się wątpliwości:

  - uregulowanie w ustawie szczegółowych warunków obliczania wynagrodzenia za godziny ponadwymiarowe, 
  - przesunięcie terminu wypłaty wynagrodzenia za godziny ponadwymiarowe nauczycieli do 5 dnia następnego miesiąca, 
  - doprecyzowanie przepisu, który upoważnia organ prowadzący szkołę do określenia zasad rozliczania tygodniowego obowiązkowego wymiaru godzin zajęć nauczycieli dla których plan zajęć jest różny w poszczególnych okresach roku szkolnego. 
 

mo/