Regionalna Izba Obrachunkowa w Poznaniu podczas kontroli kompleksowej przeprowadzonej w gminie Słupca zajęła się m.in. kwestią wypłacania dodatków specjalnych. Jak wskazano w wystąpieniu pokontrolnym błędy dotyczyły przyznania dodatków specjalnych niektórym urzędnikom na długi okres za zadania powtarzalne i przewidywalne.

RIO zakwestionowała przyznanie dodatku specjalnego m.in. zastępcy wójta za zarządzanie polisami ubezpieczeniowymi gminy i sekretarzowi za przygotowanie materiałów i opracowanie Raportu o stanie gminy oraz za pełnienie funkcji koordynatora dostępności. Według Izby zadania, za które cyklicznie przyznawano dodatek specjalny nie są nieprzewidywalne, a część z nich należy do obowiązków urzędników wynikających ze stosunku pracy.

„Przyznawanie dodatku specjalnego na długie okresy oraz wielokrotne ponowne przyznawanie dodatku specjalnego w tym samym zakresie przeczy ratio legis normy wynikającej z art. 36 ust. 5 ustawy. Swoboda pracodawcy samorządowego nie może polegać na dowolności. Ten sposób postępowania zgodny jest z normą tylko formalnie, w istocie celem pracodawcy jest obejście ograniczeń nałożonych przez ustawodawcę” – wskazała RIO. 

Według Izby, nieuprawnionym działaniem jest wskazywania nieadekwatnie długiego czasu, na który przyznawany jest dodatek specjalny w stosunku do zakresu czynności pracownika, które miałby w tym czasie wykonywać, jako zwiększenie obowiązków, czy dodatkowe zadania. Powtarzanie zakresu zwiększenia obowiązków przez kolejne lata wskazuje natomiast na stały charakter tych obowiązków. 

„Niezasadne jest także przyznawanie dodatku specjalnego z tytułu zwiększenia obowiązków lub powierzenia dodatkowych zadań podczas, gdy pracownik samorządowy wykonuje swoje obowiązki lub zadania wynikające ze stosunku pracy” – wskazano w wystąpieniu pokontrolnym. 

Dodatek specjalny przyznawany jest na podstawie art. 36 ust. 5 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych z tytułu okresowego zwiększenia obowiązków służbowych lub powierzenia dodatkowych zadań. Jak wyjaśniła RIO, powszechnie akceptowana jest wykładnia tego przepisu, zgodnie z którą okresowość odnosi się zarówno do zwiększenia obowiązków służbowych pracownika samorządowego, jak i do powierzenia mu dodatkowych zadań. W przypadku odmiennej interpretacji powstałaby sytuacja, w której dodatek specjalny przysługiwałby za powierzenie pracownikowi samorządowemu dodatkowych zadań na stałe. Według RIO taka sytuacja prowadziłaby do niedopuszczalnej modyfikacji treści stosunku pracy łączącego pracownika z urzędem jednostki samorządu terytorialnego.

mr/