Podczas konferencji prasowej specjaliści UCK wskazywali, że prehabilitacja opiera się na wielodyscyplinarnym podejściu do pacjenta. Zespół tworzą m.in. interniści, dietetycy, neurologopedzi, psycholodzy, fizjoterapeuci i anestezjolodzy, przy wsparciu gastroenterologów, onkologów klinicznych i radioterapeutów. Wspólnie opracowują oni indywidualny plan przygotowania chorego do leczenia.

Do poradni trafiają przede wszystkim pacjenci przygotowywani do dużych zabiegów operacyjnych oraz intensywnego leczenia, w tym terapii onkologicznych, ale także osoby z innymi ciężkimi schorzeniami wymagającymi kompleksowego przygotowania organizmu przed hospitalizacją.

Lek. Martyna Kurcz z Oddziału Chorób Wewnętrznych, Autoimmunologicznych i Diabetologii UCK podkreśliła, że jednym z głównych problemów pacjentów kierowanych do poradni jest niedożywienie i współistniejące choroby przewlekłe.

– Pacjenci onkologiczni są obciążeni samą chorobą nowotworową, która często powoduje niedokrwistość i wyniszczenie organizmu. Do tego dochodzą inne schorzenia, takie jak cukrzyca czy nadciśnienie. Odpowiednie przygotowanie zwiększa szanse na lepsze przejście operacji, chemioterapii czy radioterapii – wyjaśniła.

Jak tłumaczyła, pierwsza konsultacja trwa zwykle 30-40 minut i obejmuje ocenę m.in. gospodarki węglowodanowej, parametrów krwi i stanu odżywienia. Pacjenci tego samego dnia trafiają następnie do dietetyka, psychologa-neurologopedy oraz fizjoterapeuty. W razie potrzeby kierowani są także do specjalistów zajmujących się leczeniem niedokrwistości czy żywieniem klinicznym.

Specjalista anestezjologii i intensywnej terapii dr Piotr Czempik wyjaśnił znaczenie tzw. zarządzania krwią pacjenta. Celem jest leczenie niedokrwistości jeszcze przed zabiegiem, aby ograniczyć konieczność przetoczeń krwi.

– Pacjenci z niedokrwistością są bardziej narażeni na powikłania, dłuższą hospitalizację i wydłużony powrót do zdrowia. Staramy się przygotować ich na cztery do sześciu tygodni przed operacją, żeby wyrównać poziom hemoglobiny – powiedział.

Według lekarzy podobne działania są istotne także przed chemioterapią, która może dodatkowo osłabiać funkcjonowanie szpiku kostnego.

O znaczeniu aktywności fizycznej mówił fizjoterapeuta Robert Andraka. Podkreślił, że pacjenci onkologiczni często rezygnują z ruchu z powodu lęku lub przekonania, że powinni przede wszystkim odpoczywać. – Staramy się odwrócić ten stereotyp. Im lepszy stan pacjenta przed leczeniem, tym większa szansa na zachowanie samodzielności i lepsze znoszenie terapii – zaznaczył.

Fizjoterapeuci zalecali przede wszystkim umiarkowaną aktywność aerobową, m.in. spacery, marsz, jazdę na rowerze czy ćwiczenia oporowe dostosowane do możliwości chorego.

Do programu włączani są także pacjenci z nieswoistymi chorobami zapalnymi jelit. Dr Magdalena Gawron-Kiszka z Oddziału Gastroenterologii i Hepatologii UCK podkreślała, że współczesne leczenie tych schorzeń wymaga długofalowego i wielospecjalistycznego podejścia. – Leczenie operacyjne w przebiegu chorób zapalnych jelit to jest pewien etap. Chcemy przygotować pacjenta tak, aby poprawić jego jakość życia i ograniczać ryzyko kolejnych powikłań – powiedziała.

Podczas konferencji wystąpiła także pacjentka Aleksandra Szczepańska, korzystająca z programu prehabilitacji. Jak poinformowała, po pierwszej operacji i przed kolejnym zabiegiem otrzymała kompleksowe wsparcie dotyczące żywienia, aktywności fizycznej i pomocy psychologicznej.

Pacjentka zwracała uwagę na znaczenie wsparcia psychologicznego w leczeniu onkologicznym. Przyznała, że po diagnozie zmagała się z lękiem o życie i skutkami choroby, w tym utratą płodności. Jej zdaniem pomoc psychologiczna powinna być standardowym elementem terapii, mimo że część pacjentów nadal podchodzi do niej z dystansem.

Program rehabilitacji przedoperacyjnej działa w UCK od początku roku.(PAP)

jms/ agz/