Przesunięcie wielkiego pieca – ważącego prawie 2 tys. ton – było ogromną operacją, którą po raz pierwszy przeprowadzono w Hucie Pokój w 1963 r. Pozwoliło to na znaczne skrócenie jego remontu i zwiększenie produkcji. Po raz drugi tę operację przeprowadzono w 1968 r. Wówczas przesunięto wielki piec, który stoi w Rudzie Śląskiej do dziś.

Prezydent Rudy Śląskiej Michał Pierończyk ocenił, że dla przemysłu ciężkiego było to wydarzenie szczególnej wagi. – Jestem ciekawy, co zrobią z tym twórcy filmu – przyznał Michał Pierończyk. – Traktujemy nasze dziedzictwo przemysłowe z wielką troską. Chcemy być dumni z tego, co się tutaj przez wiele lat działo – zaznaczył.

Dla Szymona Żebro film pt. „Wielki Piec” to fabularny debiut. Dotychczas odpowiadał on m.in. za projekt dokumentalny „Mój Dziadek w Bugatti”. Reżyser wspomniał, że jego ojciec Jerzy pracował w Hucie Pokój, a on sam jako dziecko miał w sypialni zdjęcie zakładu.

– Bardzo chciałem zrobić swój debiut fabularny na Górnym Śląsku ze względu na to, że tutaj się urodziłem i wychowałem. (…) Wielki piec przyszedł mi do głowy z sentymentu do czasów dzieciństwa. Mój ojciec wielokrotnie przekazywał mi informacje o tym miejscu – powiedział Szymon Żebro.

Wskazał, że fabuła filmu ma opierać się na rywalizacji między konstruktorami, którzy odpowiadali za przesunięcie wielkiego pieca w 1963 r. – Od samego początku chciałem stworzyć męskie kino, oparte na relacji mistrz-uczeń (…) Wielki piec będzie tutaj symbolem. Film będzie opowieścią o Śląsku moimi oczami – powiedział Szymon Żebro. Dodał, że podczas przygotowań wykorzystał m.in. archiwum rodzinne i archiwum TVP3 Katowice, w którym znajdują się unikatowe materiały dot. pierwszego przesunięcia wielkiego pieca.

Reżyser zasygnalizował, że obsada filmu zostanie ogłoszona jesienią 2026 r. Premiera może odbyć się jesienią 2027 r.

Film „Wielki Piec” został objęty honorowym patronatem Narodowego Instytutu Dziedzictwa.

– Każde działanie artystyczne jest też formą interpretacji. My potrzebujemy opowieści o tym miejscu, nowej opowieści, która dotrze do współczesnych odbiorców. Im więcej kluczy interpretacyjnych znajdziemy, tym lepiej. A te klucze są w rękach artystów – podkreślił Adam Kowalski, koordynator projektu rewitalizacji wielkiego pieca w Rudzie Śląskiej.

Obecnie trwa rewitalizacja wielkiego pieca w Rudzie Śląskiej. Ma on służyć przede wszystkim celom turystycznym, kulturalnym i edukacyjnym, m.in. jako przestrzeń refleksji nad transformacją regionu. Według zapowiedzi Adama Kowalskiego, istotną rolę ma odgrywać przyroda rozwijająca się na poprzemysłowym terenie.

Szacowany koszt rewitalizacji wielkiego pieca to ponad 81 mln zł. Urząd Miasta Ruda Śląska pozyskał na ten cel ponad 75,5 mln zł z Funduszu Sprawiedliwej Transformacji Unii Europejskiej. Prace powinny zakończyć się w 2027 r.

Wielki piec Huty Pokój w Rudzie Śląskiej to ostatni wielki piec na Górnym Śląsku. Zbudowano go w 1968 r., a wygaszono w 2005 r. Od 2018 r. należy do lokalnego samorządu. Znajduje się w rejestrze zabytków woj. Śląskiego, jest elementem Szlaku Zabytków Techniki Województwa Śląskiego oraz Europejskiego Szlaku Dziedzictwa Przemysłowego.(PAP)

pato/ lm/