To jedyny, 21-kilometrowy zachowany odcinek górnośląskiej sieci wąskotorowej, która przed laty liczyła ok. 230 km, a zarazem jeden z najważniejszych zabytków techniki i popularna atrakcja turystyczna w regionie. Poza sezonem wakacyjnym pociągi uruchamiane są na trasie skróconej - między Bytomiem i Tarnowskimi Górami.

Górnośląskie Koleje Wąskotorowe (GKW) przez 150 lat stanowiły krwiobieg górnośląskiego przemysłu, łącząc niemal wszystkie najważniejsze zakłady w regionie – kopalnie, huty i zakłady dolomitowe. Dziś służą już tylko przewozowi turystów. Wzdłuż linii wąskotorówki znajdują się m.in.: historyczna stacja i parowozownia Bytom Karb Wąskotorowy, rezerwat Segiet i stary kamieniołom na pograniczu Bytomia i Tarnowskich Gór, wpisane na listę UNESCO zabytki Tarnowskich Gór czy zalew Nakło-Chechło.

- Górnośląskie Koleje Wąskotorowe to jedna z największych atrakcji turystycznych na Śląsku. Jej funkcjonowanie wymaga jednak sporych nakładów finansowych. Dlatego jako gmina staramy się wspierać stowarzyszenie dotacjami, inwestować w tabor, infrastrukturę wąskotorową i współfinansować przewozy dzieci i młodzieży. Po to, by kolej wąskotorowa przypominała o dziedzictwie przemysłowym Górnego Śląska kolejnym pokoleniom – podkreślił prezydent Bytomia Mariusz Wołosz na piątkowej konferencji prasowej.

Jak zaznaczają urzędnicy i przedstawiciele SGKW, pasażerowie odczują wymierne korzyści z wprowadzonych w nadchodzącym sezonie zmian. Skoordynowane zostały rozkłady jazdy pociągów z transportem regionalnym, w tym Kolejami Śląskimi, co pozwoli na wygodne przesiadki i szybkie dotarcie do wąskotorówki. Nowością w rozkładzie jest również dodatkowy pociąg relacji Bytom Karb – Bytom Wąskotorowy. To rozwiązanie dla osób, które po zwiedzaniu stacji i parowozowni będą mogły sprawnie wrócić bezpośrednio do centrum Bytomia.

- Górnośląskie Koleje Wąskotorowe to coś więcej niż pociągi – to emocje, zapach dymu i unikatowy klimat, którego nie da się podrobić – zachęcał prezes SGKW Kamil Czarnecki. Zaprosił do wspólnego spędzania majówki. Od 1 do 3 maja na stacji Bytom Karb zaplanowano wiele atrakcji, wśród nich zwiedzanie z przewodnikiem stacji, parowozowni, nastawni i izby tradycji, a także wystawa taboru kolejowego i strefa dla dzieci.

Górnośląskie Koleje Wąskotorowe zapraszają turystów przez całe lato. Kilka tygodni po majówce, 13 czerwca, SGKW weźmie udział w Industriadzie – Święcie Szlaku Zabytków Techniki. Od 20 czerwca do 13 września wąskotorówka będzie jeździła według letniego rozkład jazdy. W tym okresie pociągi będą kursować na pełnej trasie - do Miasteczka Śląskiego oraz nad Zalew Nakło-Chechło. Informacje, aktualny rozkład jazdy, cennik oraz szczegóły dotyczące atrakcji dostępne są na stronach: sgkw.eu, www.bytom.pl oraz miastagwarkow.pl.

Górnośląskie Koleje Wąskotorowe powstały w roku 1853, są najstarszą koleją wąskotorową w Polsce i drugą najstarszą koleją tego typu w Europie, po Ffestiniog Railway w Walii. Przez 150 lat służyły górnośląskiemu przemysłowi przewożąc różnego rodzaju towary: węgiel, rudy cynku i ołowiu, dolomit, skałę płonną. Tory o rozstawie 785 mm sięgały od Szopienic na wschodzie po Miasteczko Śląskie i Bibielę na północy oraz Rudy Raciborskie i Racibórz na południu.

Apogeum świetności kolej wąskotorowa przeżywała w latach 50. XX wieku, gdy łączna długość linii kolejowych osiągnęła 233 km, a przewozy zbliżyły się do 7 mln ton towarów rocznie. Na przełomie XX i XXI wieku wraz z transformacją gospodarczą rola kolei wąskotorowej zaczęła gwałtownie maleć, pociągi towarowe ostatecznie przestały kursować w 2001 r. Wąskotorówka znalazła jednak nowe zastosowanie - od roku 1993 r. każdego lata wozi turystów.

W 2003 r. powołano Stowarzyszenie Górnośląskich Kolei Wąskotorowych, którego celem jest zachowanie w jak najlepszym stanie istniejących linii, budynków i taboru GKW oraz ochrona dziedzictwa przemysłowego. Jego wolontariusze, przy wsparciu samorządów, zajmują się m.in. remontami nawierzchni kolejowej i taboru orz prowadzeniem niezbędnej dokumentacji. Jeżdżące z Bytomia przez Tarnowskie Góry do Miasteczka Śląskiego pociągi wąskotorowe obsługują trasę o długości 21 km. (PAP)

kon/ mrr/