Ekspozycja, przygotowana przez nowo powstałą placówkę, przedstawia związek między mordem dokonanym przez NKWD na polskich oficerach w 1940 roku, a podróżą delegacji państwowej do Smoleńska w 2010 roku, której celem było upamiętnienie ofiar Katynia.

– Te dwie tragedie łączą się w naszej ekspozycji w jedną opowieść. Smoleńsk traktujemy jako domknięcie wątku katyńskiego – powiedział PAP dyrektor Muzeum Miejskiego w Jastrzębiu-Zdroju dr Jędrzej Lipski.

Ekspozycja ma charakter hybrydowy i została rozmieszczona w trzech przestrzeniach. Część plenerowa na Jastrzębskim Placu Defilad obejmuje wielkoformatowe billboardy o powierzchni 25 m kw., które upamiętniają oba wydarzenia. Pozostałe części wystawy znajdują się w salach ekspozycyjnych Wspólnoty Brackiej oraz w obiekcie Łazienki III.

Szczególne miejsce w prezentacji zajęły wątki lokalne. Twórcy skupili się na losach mieszkańców Jastrzębia-Zdroju – policjantów i żołnierzy, którzy po aresztowaniu byli przetrzymywani w obozach w Miednoje i Charkowie, a następnie zostali zamordowani w 1940 roku.

W części poświęconej katastrofie z 2010 roku przybliżono sylwetki ofiar związanych ze Śląskiem, m.in. pochodzącego z Katowic prezesa Narodowego Banku Polskiego, Sławomira Skrzypka.

Wiceprezydent Jastrzębia-Zdroju Andrzej Matusiak podkreślił edukacyjny wymiar przedsięwzięcia. Zapowiedział, że miasto położy nacisk na obecność grup szkolnych na wystawie, aby przybliżać uczniom historię regionu i kraju. Zaznaczył również, że obecna siedziba muzeum jest w fazie rozbudowy, a docelowo cały budynek zostanie przekazany na cele wystawiennicze.

Otwarcie wystawy poprzedziła msza święta w kościele Najświętszego Serca Pana Jezusa, a następnie apel pamięci. W uroczystościach uczestniczyła młodzież, harcerze oraz uczniowie klas mundurowych III Liceum Ogólnokształcącego im. Stanisława Wyspiańskiego w Jastrzębiu-Zdroju, którzy pełnili wartę honorową.

Podczas uroczystości dyrekcja muzeum zapowiedziała kolejną inicjatywę. W czerwcu planowane jest otwarcie wystawy poświęconej prezydentowi Lechowi Kaczyńskiemu, który jest honorowym obywatelem Jastrzębia-Zdroju. Wydarzeniu ma towarzyszyć uroczysta sesja rady miasta, podczas której rodzinie zmarłego prezydenta zostanie przekazany akt nadania obywatelstwa honorowego.

Muzeum Miejskie w Jastrzębiu-Zdroju rozpoczęło działalność w styczniu 2026 roku. Placówka zadeklarowała, że jej celem jest dokumentowanie historii regionu oraz najważniejszych wydarzeń z dziejów Polski, ze szczególnym uwzględnieniem losów mieszkańców miasta.(PAP)

jms/ aszw/