Ich założenia prezydent Katowic Marcin Krupa i jego współpracownicy przedstawili na czwartkowym spotkaniu prasowym.

Reorganizacja struktury straży miejskiej, zmiany w zakresie pomocy bezdomnym, Program Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej oraz nocna prohibicja na terenie całego miasta - to systemowe rozwiązania dla wzmocnienia bezpieczeństwa w Katowicach, które mają być wdrażane od przyszłego roku.

Jak mówił Krupa, jednym z filarów tych działań będzie wzmocnienie straży miejskiej. Chodzi m.in. o zwiększenie liczby patroli przy wzroście liczby etatów o 10 - do ok. 150 (przy utrzymującej się liczbie średnio kilkunastu wakatów) czy wzrost dodatku dla strażników za pracę w terenie z 300 zł do 500 zł.

Prezydent zaznaczył przy tym, że miasto od lat korzysta z dodatkowych patroli policji - płacąc za to z kasy miejskiej w formie dodatku do służby - wcześniej 45 zł za godzinę, a od 1 października br. 80 zł.

Katowicka straż miejska ma zyskać dodatkową, dzienną placówkę na południu miasta, gdzie dotąd dojazd strażników na interwencje trwał stosunkowo długo (ma ona mieścić się w rejonie dzielnicy Podlesie) czy sezonowy posterunek w rejonie miejskich kąpielisk Morawa i Borki.

Nadal rozwijać się ma też miejski monitoring w ramach Katowickiego Inteligentnego Systemu Monitoringu i Analizy (KISMiA), który ruszył w 2016 r., początkowo obejmując 211 kamer. W tym roku kamer jest 529, a jak zapowiedział w czwartek Krupa, w przyszłym roku ma być ich więcej o co najmniej 10.

W zakresie zadań z zakresu polityki społecznej Katowice planują w przyszłym roku 17 otwartych konkursów ofert dla organizacji pozarządowych (część jednorocznych, część z możliwością przedłużenia), w których na wzmacnianie systemu wsparcia mieszkańców Katowic rozdysponowanych ma zostać blisko 28 mln zł.

Chodzi o projekty skierowane do dzieci i młodzieży (prowadzenie placówek wsparcia dziennego w postaci świetlic czy klubów środowiskowych), działania na rzecz osób z niepełnosprawnościami (m.in. organizacja dziennych ośrodków dla osób z niepełnosprawnościami 24+, rehabilitacja i terapia dzieci i dorosłych osób z niepełnosprawnościami w dziennych ośrodkach wsparcia) czy wsparcie dla osób starszych (np. prowadzenie Domu Pomocy Społecznej, programy: "Złota Rączka", "Fit Senior", Punkt Cyfrowego Wsparcia Seniorów, Kluby Seniora).

Konkursy będą dotyczyły m.in. prowadzenia placówek zapewniających schronienie, posiłek i wsparcie w wychodzeniu z kryzysu bezdomności czy streetworking. Jak jednak zaznaczył Krupa, ich zasady mają zmierzać do ograniczenia "turystyki bezdomności", uprawianej przez osoby w tym kryzysie, wobec stosunkowo atrakcyjnej oferty pomocy zapewnianej w Katowicach.

Miasto m.in. zamierza od stycznia 2026 r. wprowadzić decyzje administracyjne, pozwalające na korzystanie z gorących posiłków w jadłodajni. Mają one być wydawane czasowo na podstawie wywiadów prowadzonych przez pracowników działu ds. osób bezdomnych Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Katowicach (przy czym wywiady z osobami będącymi mieszkańcami innych gmin mają być przekazywane do właściwych miejscowo ops-ów).

Ponadto posiłki mają być wydawane osobom bezdomnym w całym mieście w tych samych godzinach i jedynie osobom trzeźwym (osoby w noclegowniach mają otrzymywać posiłki na miejscu). Poza uzasadnionymi przypadkami posiłki nie będą wydawane na wynos.

Jak wyjaśnił wiceprezydent Maciej Stachura, celem tych zmian jest m.in. rozdzielenie dwóch grup - osób, które rzeczywiście są w kryzysie bezdomności i które potrzebują pomocy systemowej, od tych, które takiej pomocy nie potrzebują, a które nadużywają systemu, nieraz przysparzając mieszkańcom problemów.

- Czyli nie jesteśmy już takim dobrym miastem, które wszystkich ochoczo przyjmie, ponieważ mamy z tym coraz większy problem. Chcemy, aby zaistniało trochę porządku, żebyśmy wspólnie jako społeczeństwo np. mogli korzystać z infrastruktury. Żeby nie było tak, że np. ławki w centrum są obsiadane przez osoby, które są nietrzeźwe i które mimo tego, że mogą skorzystać z różnych możliwości zadbania o siebie, tego nie robią. Zależy nam, żebyśmy nie byli tym najlepszym miejscem dla osób z bezdomnością - wskazał Krupa.

Samorząd Katowic zamierza też przeznaczyć 100 mln zł w latach 2025-29 na odbudowę zdolności obronnych i zwiększenie społecznej odporności na zagrożenia ujęte w Programie Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej dla miasta Katowice.

Jak wyjaśnił naczelnik wydziału zarządzania kryzysowego Tomasz Kępa, chodzi m.in. o sprzęt i środki na wzmocnienie zasobów magazynu przeciwpowodziowego oraz do działań wspierających służby ratownicze w razie sytuacji kryzysowej, jak: agregaty prądotwórcze, worki na piasek, pompy, geowłóknina, rękawy przeciwpowodziowe, zbiorniki na wodę pitną, środki do odkażania wody, odzież ochronna, łóżka polowe, koce i śpiwory.

Zakupione mają zostać trzy pojazdy, w tym pojazd specjalistyczny dla wydziału zarządzania kryzysowego oraz dwa pojazdy osobowe dla potrzeb ewakuacji osób. 8 mln zł ma trafić na remont siedziby Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej z zapewnieniem - po rozbudowie - funkcji ochronnych.

Planowany jest też cykl szkoleń dla mieszkańców w dzielnicach w 2026 r. Jak wyjaśnił Krupa, podstawą ma być wykorzystanie doświadczeń specjalistów ukraińskich z partnerskiego miasta Lwowa, które choć przed lutym 2022 r. miało przygotowane procedury, wobec faktycznego kryzysu musiało je zrewidować i wypracować na nowo. Najpierw więc katowiccy urzędnicy mają być szkoleni przez Ukraińców, a następnie wykorzystaną wiedzę przekazywać mieszkańcom.

Władze Katowic zamierzają też wprowadzić w całym mieście nocną prohibicję, czyli zakaz sprzedaży alkoholu w godzinach nocnych w sklepach i na stacjach benzynowych. Dotąd w Katowicach nocna prohibicja obowiązuje w Śródmieściu, Załężu, Koszutce, Bogucicach, Dąbrówce Małej i Szopienicach-Burowcu.

Korzyścią ma być m.in. spadek liczby nocnych interwencji policji związanych ze spożywaniem alkoholu (np. w Krakowie po dwóch latach obowiązywania nocnej prohibicji liczba takich interwencji miała spaść o 70 proc.), ale też odciążenie szpitalnych oddziałów ratunkowych i innych jednostek systemu ratownictwa medycznego oraz skrócenie i poprawa dostępności świadczeń dla pacjentów wymagających pomocy, nie będących pod wpływem alkoholu.

Miastu zależy również na wyeliminowaniu tzw. turystyki alkoholowej. Jego przedstawiciele wskazują, że ponieważ nocna prohibicja obowiązuje w miastach ościennych: Mysłowicach, Tychach, Chorzowie, Rudzie Śląskiej, Sosnowcu i Mikołowie, wiele osób przyjeżdża w nocy po alkohol właśnie do stolicy regionu.

Wiceprezydent Stachura zastrzegł, że tryb wprowadzenia nocnej prohibicji w całym mieście będzie jeszcze analizowany. Zgodnie z ustawą o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, przed podjęciem uchwały w tej sprawie konieczne jest bowiem uzyskanie opinii jednostek pomocniczych gminy, czyli rad dzielnic. W Katowicach jednak obecnie takie rady nie funkcjonują. Zasygnalizował, że gdy uda się rozstrzygnąć tryb wprowadzenia nocnej prohibicji, ruszą konsultacje społeczne, które mają dotyczyć m.in. godzin jej obowiązywania.(PAP)

mtb/ agz/