W sobotę w południe rozpoczęła się liturgia pogrzebowa Elżbiety Pendereckiej, pomysłodawczyni i organizatorki przedsięwzięć artystycznych, prywatnie żony Krzysztofa Pendereckiego.

Elżbieta Penderecka została pośmiertnie uhonorowana Krzyżem Wielkim Orderu Odrodzenia Polski za wybitne zasługi dla kraju, szczególnie w popularyzowaniu kultury muzycznej. Odznaczenie przyznano podczas uroczystości pogrzebowych w kościele Świętych Apostołów Piotra i Pawła w Krakowie.

Elżbieta Penderecka została pośmiertnie uhonorowana Krzyżem Wielkim Orderu Odrodzenia Polski "w uznaniu wybitnych zasług dla Rzeczpospolitej Polski, w szczególności w popularyzowaniu kultury muzycznej w Polsce i na świecie". Na ręce córki odznaczenie wręczył sekretarz stanu w kancelarii prezydenta RP Wojciech Kolarski.

"Z głębokim żalem żegnam wszechstronnie utalentowaną i rozmiłowaną w sztuce znakomitą organizatorkę, opiekunkę młodych artystów, osobę wybitnie zasłużoną dla polskiej kultury wysokiej, jej popularyzacji na kilku kontynentów" - wskazał w liście prezydent Karol Nawrocki. Podkreślił, że była ona nie tylko żoną i muzą Krzysztofa Pendereckiego, ale także menedżerem.

"Miano człowieka-instytucji Elżbieta Penderecka zyskała również dzięki niezwykłej inwencji i energii, które wkładała w przygotowania wielu znaczących przedsięwzięć muzycznych w kraju i na świecie. Festiwale, przeglądy i koncerty okolicznościowe, którym poświęcała czas jako organizatorka, promotorka, dyrektor artystyczna, przewodnicząca rady programowej, a nade wszystko autorytet i znawczyni w materii muzycznej, były zawsze wielkimi wydarzeniami na najwyższym poziomie artystycznym i organizacyjnym" - zaznaczył prezydent.

Krzyż Zasługi ustanowiony w 1923 r. nadawany jest przez Prezydenta RP osobom, które dzięki swojej działalności przyniosły znaczną korzyść państwu lub obywatelom poprzez ofiarną działalność publiczną, niesienie pomocy oraz działalność charytatywną.

Elżbieta Penderecka spocznie obok męża w Panteonie Narodowym w kryptach kościoła Piotra i Pawła. Pożegnanie zmarłej rozpoczęło się w piątek wieczornicą poświęconą jej pamięci, opatrzoną muzyką w wykonaniu Sinfonietty Cracovii i poezją Norwida, którą czytali aktorzy Dominika Bednarczyk i Radosław Krzyżowski. W kościele została wystawiona księga pamiątkowa.

Elżbieta Penderecka (ur. 1947 r. w Krakowie) zmarła nagle 31 października w wieku 78 lat. Była pomysłodawczynią i organizatorką wydarzeń artystycznych w kraju i na świecie, twórczynią międzynarodowych festiwali. Angażowała się w projekty edukacyjne rozwijające młodych muzyków, wspierała kariery polskich artystów i zespołów. Przyczyniła się do powstania orkiestry kameralnej Sinfonietta Cracovia, stanowiącej oficjalną orkiestrę Krakowa.

W 1990 założyła i do 1995 kierowała pierwszą prywatną agencją kulturalną Heritage Promotion of Music and Art. Od 1992 pomagała mężowi w organizacji Festiwalu im. Pablo Casalsa w San Juan w Portoryko (Krzysztof Penderecki był dyrektorem artystycznym tego festiwalu w latach 1992-2002). Była współzałożycielką Europejskiej Fundacji Mozartowskiej. W latach 1996-2000 przewodniczyła radzie programowej Festiwalu Kraków 2000 - Europejskie Miasto Kultury, a w 1998 była dyrektorem artystycznym Festiwalu Krzysztofa Pendereckiego.

Stworzyła i przez 29. edycji organizowała Wielkanocny Festiwal Ludwiga van Beethovena, uznawany za jeden z najważniejszych festiwali muzyki klasycznej. Została także dyrektorem generalnym festiwalu pianistycznego, zapoczątkowanego w 2004 w Warszawie i stanowiącego kontynuację festiwalu "Mistrzowie fortepianu - wielkie talenty". W 2005 zainicjowała powstanie Orkiestry Akademii Beethovenowskiej, złożonej z najzdolniejszych studentów i absolwentów Akademii Muzycznej w Krakowie.

Od 1965 roku prowadziła sekretariat męża Krzysztofa Pendereckiego, a po śmierci kompozytora w 2020 roku dbała o zachowanie jego dziedzictwa twórczego.

Panteon Narodowy w kryptach kościoła św. św. Piotra i Pawła w Krakowie jest miejscem spoczynku i upamiętnienia wybitnych Polaków, którzy wnieśli wkład w rozwój kultury i cywilizacji - kontynuacją krypty zasłużonych na Skałce. Spoczywają w nim Zygmunt Wróblewski, Karol Olszewski, Sławomir Mrożek, Krzysztof Penderecki i Adam Zagajewski.(PAP)

juka/ agz/