W marcu br. Fundacja Twarze Depresji uruchomiła dodatkowy, wtorkowy dyżur Telefonu Zaufania dla Nauczycieli. Działa on pod numerem: +48 510 338 182 i teraz jest czynny w godz. 13-17 w poniedziałki i wtorki.

Prezeska Zarządu Fundacji Twarze Depresji Anna Morawska-Borowiec wyjaśniła wówczas, że dodatkowy dyżur uruchomiono, bo fundacja nie była już w stanie obsłużyć wszystkich dzwoniących potrzebujących pomocy. - Nauczyciele pełnią zawód, który wiąże się z dużym zaangażowaniem emocjonalnym. To w sposób szczególny predysponuje do wypalenia zawodowego, depresji i zaburzeń lękowych. Są więc w grupie wysokiego ryzyka zachorowania, a w tym zawodzie depresja to wciąż temat tabu - powiedziała. - W naszym pogotowiu psychologicznym widzieliśmy bardzo wielu nauczycieli chorujących na depresję - mówiła wtedy.

Trzy miesiące później Morawska-Borowiec przyznała, że nauczyciele wciąż dzwonią z problemami, zwłaszcza, że końcówka roku szkolnego „nie pozwala im odetchnąć”.

Dodała, że Telefon Zaufania obsługuje jeden psycholog. - Na jednym dyżurze obsługuje od czterech do jedenastu nauczycieli. Jedna konsultacja z psychologiem może trwać maksymalnie 50 minut - przekazała PAP.

Poinformowała, że od początku działania Telefonu, czyli listopada 2025 r., wsparcia udzielono ponad 200 nauczycielom.

- To jest bardzo ważne, że nauczyciele do nas dzwonią, że rozmawiamy o ich zdrowiu psychicznym, bo pozostawienie wypalenia zawodowego, czy problemów związanych z depresją, bez pomocy terapeutycznej, bez profesjonalnego zadbania, będzie generować dalsze problemy w pracy nauczycieli - podkreśliła prezeska.

Zaznaczyła, że w telefonie zaufania nauczyciele mogą „szybko, nie czekając w kolejce - i bez poczucia stygmatyzacji - sięgnąć po pierwszą, pilną pomoc”. - W tym zawodzie nadal panuje lęk, ale i wstyd, że jak pójdą do psychologa czy psychiatry, to nie będą mogli dalej pracować w szkole z dziećmi, że będą postrzegani jako niegodni zaufania - dodała Morawska-Borowiec.

Wyraziła nadzieję, że fundacja będzie mogła nadal rozwijać działalność Telefonu. - Nieustannie poszukujemy partnerów, którzy pozwolą nam go prowadzić - docelowo pięć dni w tygodniu, bo taka jest realna potrzeba - dodała.

W poniedziałek Związek Nauczycielstwa Polskiego zaprezentuje wyniki oraz raport z ogólnopolskiego badania na temat ryzyka psychologicznego i stresu w zawodzie nauczyciela. W badaniu zrealizowanym przez zespół badawczy Uniwersytetu Warszawskiego zapytano o czynniki obciążające w obszarach m.in.: organizacja pracy, praca w klasie, relacje z rodzicami.

„To jedyne do tej pory takie badanie przeprowadzone na reprezentowanej grupie nauczycieli pokazujące warunki, w jakich realizowana jest edukacja przez nauczycieli, jakie koszty psychofizyczne wiążą się z ich codziennym funkcjonowaniem i zakresem odpowiedzialności” - podkreślił związek.

W marcu rzecznik prasowa ZNP Magdalena Kaszulanis przekazała PAP, że związek coraz częściej otrzymuje od nauczycieli sygnały dotyczące depresji. - Dostajemy także prośby o dofinansowanie leczenia, bo jest to leczenie zazwyczaj prywatne, drogie, związane również z terapią. Jako związek zawodowy mamy możliwość udzielenia takiego wsparcia naszym członkom - zaznaczyła.

Wcześniej ZNP przeprowadził pilotaż, który wykazał „wysoki odsetek odpowiedzi wskazujących na zmęczenie i wyczerpanie emocjonalne (ponad 70–80 proc. respondentów zgadza się z twierdzeniami dotyczącymi zmęczenia przed pracą, po pracy oraz wyczerpania emocjonalnego)”. Jednocześnie wykazał on „znaczący odsetek odpowiedzi potwierdzających obecność pozytywnych aspektów pracy (większość badanych zgadza się, że znajduje w pracy nowe, interesujące strony i doświadcza pozytywnych wyzwań)”.

ZNP ocenił, że „wskazuje to na współwystępowanie elementów zaangażowania i wyczerpania, co jest zgodne z dwuwymiarową koncepcją wypalenia”. Dodał, że „wypalenie nauczycieli nie jest prywatnym problemem pracowników szkoły. To sygnał, że system edukacji przeciąża ludzi, od których zależy przyszłość uczniów”.

Jeszcze w marcu PAP zapytała resort edukacji, czy otrzymuje sygnały od środowiska szkolnego na temat depresji wśród nauczycieli, czy - i jakie - działania podejmuje, by wspierać ich w tym obszarze oraz czy prowadzi prace nad systemowymi rozwiązaniami.

Rzecznik prasowy MEN Ewelina Gorczyca odpowiedziała wtedy m.in., że w ostatnich latach do MEN wpłynęły badania przeprowadzone m.in. przez Uniwersytet SWPS (na grupie 7 tys. nauczycieli) czy Centralny Instytut Ochrony Pracy – Państwowy Instytut Badawczy (na grupie 500 nauczycieli). Resort śledzi też piśmiennictwo branżowe i naukowe na temat dobrostanu nauczycieli.

„Na bazie wszystkich tych eksperckich opracowań tworzone są wewnętrzne rekomendacje mające na celu wzmocnić nauczycieli w świadczonej przez nich pracy” - przekazała Gorczyca. Ich efektem - dodała - jest np. przygotowanie nowelizacji ustawy Karta Nauczyciela oraz niektórych innych ustaw, z „szeregiem korzystnych zmian w warunkach pracy i ochronie nauczycieli”.

Przypomniała, że w MEN działa też Zespół ds. pragmatyki zawodowej nauczycieli, a jednym z jego zadań jest „przygotowanie propozycji rozwiązań w zakresie kształcenia i doskonalenia zawodowego nauczycieli, w tym w zakresie ich dobrostanu”. Dodała, że przedstawiciele MEN regularnie uczestniczą w wydarzeniach poświęconych nauczycielskiemu dobrostanowi.

Osoby potrzebujące wsparcia mogą skorzystać siedem dni w tygodniu z całodobowego telefonu 800-70-22-22 w Centrum Wsparcia dla Osób Dorosłych w Kryzysie Psychicznym. Podobnie działa Dziecięcy Telefon Zaufania Rzecznika Praw Dziecka – całodobowo, siedem dni w tygodniu, tel. 800-12-12-12. Jeśli ktoś ma informacje dotyczące zagrożenia życia lub zdrowia, może zadzwonić też pod numer alarmowy 112.

Paulina Kurek (PAP)

pak/ kcz/