W sprawozdaniu z prac zarządu w okresie międzysesyjnym Karolczak wskazał m.in., że 25 stycznia podpisano porozumienie o przygotowaniu i przeprowadzeniu wspólnego postępowania na udzielenie zamówienia publicznego w zakresie świadczenia pomocy technicznej, doradztwa prawnego oraz ekonomicznego dla przygotowania budowy instalacji termicznego przekształcenia odpadów komunalnych (ITPOK) na obszarze GZM.

Stronami porozumienia wraz z GZM jest 20 gmin członkowskich: Tychy, Chorzów, Mysłowice, Siemianowice Śląskie, Świętochłowice, Będzin, Mikołów, Czeladź, Mierzęcice, Psary, Siewierz, Ożarowice, Bieruń, Bojszowy, Chełm Śląski, Imielin, Kobiór, Lędziny, Łaziska Górne oraz Wyry.

„Jest to opracowanie, którego potrzebujemy, aby móc w ogóle dyskutować o możliwościach budowy instalacji termicznego przetwarzania układów komunalnych. Chociaż mam nadzieję, iż będzie szansa na zmianę ustawy (o związku metropolitalnym w woj. śląskim - PAP) i będzie bezpośrednio mogła być ta realizacja wykonywana przez Górnośląsko-Zagłębiowską Metropolię. Ale dziękuję gminom za współpracę i za podpisanie tego porozumienia” - zaakcentował Karolczak.

Nawiązał w ten sposób do ustawowych ograniczeń, które uniemożliwiły dotąd realizację takiego projektu przez Metropolię. M.in. w 2021 r. przedstawiciele GZM uznali, że aby powołać spółkę celową do budowy instalacji termicznego przetwarzania odpadów, potrzebna byłaby nowelizacja ustawy o związku metropolitalnym w woj. śląskim.

Wolę pomocy przy zmianach prawnych usuwających bariery w funkcjonowaniu Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii zadeklarował krótko po swoim powołaniu wojewoda śląski Marek Wójcik, który w przeszłości był współtwórcą jednego z projektów ustawy metropolitalnej.

W 2022 r. GZM ponownie rozpoczęła prace przygotowawcze, mające zmierzać do budowy i późniejszej eksploatacji ITPOK na potrzeby części swoich gmin członkowskich. Powołano zespół roboczy składający się z przedstawicieli gmin zainteresowanych wspólną z GZM budową i eksploatacją instalacji. Zespół opracował przedmiot zamówienia na usługę doradztwa technicznego, ekonomicznego i prawnego dla inwestycji.

Wśród zadań doradcy wymieniono: przegląd technologii i określenie modelu realizacji projektu (w zakresie wydajności 25 – 60 tys. ton rocznie), sporządzenie wstępnej dokumentacji postępowania, udział w wypracowaniu docelowych założeń, sporządzenie ostatecznej dokumentacji, ocenę ofert i wybór partnera prywatnego (w razie formuły PPP) i opracowanie ewentualnego wniosku o dofinansowanie.

Zespół roboczy starał się też wypracować optymalny sposób zamówienia usługi doradztwa. Rozważane były dwa modele – powierzenie zadania oraz realizacja w formule grupy zakupowej. Ostatecznie strony ustaliły, że najszybszym i najprostszym sposobem realizacji fazy przygotowawczej będzie grupa zakupowa, dla utworzenia której - po zapewnieniu finansowania - zostanie zawarte odpowiednie porozumienie (nastąpiło to w piątek).

W projekcie jest obecnie 20 gmin o łącznej liczbie ludności 680 tys., dla których już na poprzednich sesjach zgromadzenia GZM zapewniono 3,333 mln zł dotacji w latach 2024-25 na zamówienie usługi doradztwa (w 2024 r. 2,125 mln zł i 1,208 mln zł w kolejnym).

Przedstawiciele GZM wskazują, że w dotychczasowych analizach okazało się, że nie byłoby możliwe zbycie ciepła z jednej dużej instalacji, która mogłaby obsłużyć całe metropolitalne zapotrzebowanie w tym zakresie, dlatego wybrano kierunek kilku mniejszych instalacji, których moc wynosiłaby od ok. 25 tys. ton do 60 tys. ton odpadów rocznie

Ogólne zapotrzebowanie GZM wynosi od 250 do 300 tys. ton odpadów. Jedyną instalacją tego typu, która funkcjonuje na jej obszarze, to instalacja Fortum w Zabrzu, która obsługuje ok. 70 tys. ton rocznie. O budowę instalacji starają się też prywatny inwestor w Tychach (o mocy 25 tys. ton) i Przedsiębiorstwo Energetyki Cieplnej w Gliwicach (30 tys. ton).

mtb/ drag/